വ്യാജവാര്‍ത്തകളും കെട്ടുകാഴ്ചകളുടെ രാഷ്ടീയവും – ടി.കെ. സന്തോഷ്‌കുമാര്‍

ബഹുജനമാധ്യമങ്ങളെ ഫ്രഞ്ച് ഫിലോസഫറായ ജീന്‍ ബോദ്രിലാര്‍ദ് ബഹുജനങ്ങളെ നിശബ്ദമാക്കുന്ന-silencing the mass-മാധ്യമം എന്ന് വിശേഷിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഒരേ വിഷയത്തില്‍ യാതൊരന്വേഷണവുമില്ലാതെ ഓരോ മാധ്യമവും വെവ്വേറെ വാര്‍ത്തകള്‍ / വിവരങ്ങള്‍ ബഹുജനത്തിന്റെ മുന്നിലേക്ക് എടുത്തിടുന്നു. അതെല്ലാം കണ്ടും കേട്ടും ഏതാണ് ശരി എന്നറിയാതെ ജനം നിശബ്ദരായിപ്പോകുന്നു. വാര്‍ത്തകൊണ്ട് ജനത്തിന്റെ വായ്മൂടിക്കെട്ടുന്ന സ്ഥിതി. നാക്ക് മരവിക്കുന്ന അവസ്ഥ. എന്നാല്‍ സത്യത്തെ എത്ര ഭാരമുള്ള സ്വര്‍ണത്തളികകൊണ്ടു മൂടിവയ്ക്കാന്‍ ശ്രമിച്ചാലും മരവിപ്പിക്കപ്പെട്ട നാവ് സത്യം മുളപൊട്ടുന്ന മരമായി വളര്‍ന്ന് ഉയര്‍ന്നു വരും. നുണകള്‍ കൊണ്ട് കെട്ടിപ്പൊക്കിയ വ്യാജസത്യങ്ങളുടെ പഗോഡകള്‍ നിലം പരിശാകും. ഇത് ജനാധിപത്യത്തിന്റെയും ജനാധിപത്യമൂല്യങ്ങളില്‍ ഉറച്ചു നില്‍ക്കുന്ന രാഷ്ട്രീയത്തിന്റെയും ശക്തികൊണ്ടാണ്. ഇവിടെ പരാമര്‍ശിച്ച രണ്ട് കാര്യങ്ങളുണ്ടല്ലോ-ശരിയായ അന്വേഷണമില്ലാതെ പടച്ചുവിടുന്ന വാര്‍ത്തകൊണ്ട് ജനത്തിന്റെ വായമൂടിക്കെട്ടലും വ്യാജസത്യങ്ങളുടെ നിര്‍മിതിയും-ഇവ രണ്ടും കൂടി സൃഷ്ടിക്കുന്ന സവിശേഷകാലമാണ് വാസ്തവത്തില്‍ സത്യാനന്തരകാലം-Post Truth Era.


   ഒരു ചിത്രം ഒരു പത്രം അച്ചടിച്ചപ്പോള്‍ ആ ചിത്രത്തിന്റെ അടിക്കുറിപ്പില്‍ പിഴവ് സംഭവിക്കുന്നു. അത് എഡിററര്‍ അടുത്ത ദിവസം തിരുത്തുന്നു. എന്നാല്‍ ആ ചിത്രത്തില്‍ ചേര്‍ന്നു നില്‍ക്കുന്ന വ്യക്തികള്‍ യഥാര്‍ത്ഥ സന്ദര്‍ഭത്തില്‍ അങ്ങനെ ഒരിക്കലും നിന്നിട്ടില്ലാത്തവരാണ്. ആരോ അത്തരത്തില്‍ വ്യാജമായി ചേര്‍ത്തുനിര്‍ത്തി പ്രചരിപ്പിച്ചത്, യാതൊരു പരിശോധനയും കൂടാതെ പത്രം പ്രസിദ്ധീകരിച്ചതാണ്. തൊട്ടടുത്ത ദിവസം വീണ്ടും എഡിറററുടെ തിരുത്തുവന്നു. ആ ചിത്രം വ്യാജമായിരുന്നു. ഇത് എന്തുകൊണ്ട് സംഭവിക്കുന്നു? ഉത്തരം ലളിതമാണ്. പത്രപ്രവര്‍ത്തനം ഉത്തരവാദിത്തരഹിതമായ ജോലിയായി അധഃപതിച്ചിരിക്കുന്നു. മറെറാരുരീതിയില്‍ ചിന്തിച്ചാല്‍ സത്യമെന്നു തോന്നുംവിധം പ്രചരിക്കുന്ന നുണകളുടെ പിടിയില്‍ പത്രപ്രവര്‍ത്തനം അമര്‍ന്നുപോകുന്നു. ഇത്തരത്തില്‍ അകപ്പെട്ടു പോകുന്ന സന്ദര്‍ഭങ്ങളുടെ സൃഷ്ടിയാണ് അച്ചടിമാധ്യമത്തിന്റെ സത്യാനന്തരത.


    വിവാദമായ കേസില്‍ കുററാരോപിതനായ വ്യക്തിക്ക് ഏതു രാഷ്ട്രീയ പാര്‍ട്ടിയുമായിട്ടാണ് ബന്ധം എന്ന് തിരവാര്‍ത്താമാധ്യമങ്ങളെല്ലാം രാവിലെ മുതല്‍  അന്വേഷിക്കുകയാണ്. ഉച്ചയോടുകൂടി ചില മുഖ്യധാരാചാനലുകള്‍ അയാളുടെ അമ്മയുടെ ബൈററ് സംപ്രേഷണം ചെയ്തു. വൈകാതെ അമ്മയുടെ തിരുത്തുവന്നു. താന്‍ അങ്ങനെയല്ല പറഞ്ഞത്. തന്റെ രാഷ്ട്രീയവിശ്വാസത്തെയാണ് മകന്റേതാക്കി സംപ്രേഷണം ചെയ്തിരിക്കുന്നതെന്ന്. ഇവിടെ സംഭവിച്ചത്, ഏതോ റിപ്പോര്‍ട്ടര്‍ ബൈററ് എടുത്തത് അയാളുടെ ഇഷ്ടപ്രകാരം എഡിററ് ചെയ്തു മററുള്ള ചാനലുകള്‍ക്ക് നല്‍കി. അല്ലെങ്കില്‍ ബോധപൂര്‍വ്വം ചില ചാനലുകള്‍ അങ്ങനെ തെററിച്ചു കൊടുത്തു. അതുമല്ലെങ്കില്‍ ആ അമ്മ പറഞ്ഞത് ശ്രദ്ധിക്കാതെ തിരക്കിട്ട് സംപ്രേഷണം ചെയ്തു. ഇതില്‍ ഏതായാലും തെററ് തിരുത്തിയില്ലെങ്കില്‍ കേസുകൊടുക്കും എന്ന് ആ അമ്മ പറഞ്ഞതോടെ ആ തെററ് ചാനലുകള്‍ തിരുത്തി. പററിയവീഴ്ച, അത് ഏതുതലത്തില്‍ സംഭവിച്ചതാണെങ്കിലും തിരുത്തുക, ഖേദം പ്രകടിപ്പിക്കുക എന്നതാണ് മാധ്യമമര്യാദ. ആ മര്യാദ ചാനലുകള്‍ കാണിച്ചുവെങ്കിലും ചാനലുകള്‍ രാഷ്ട്രീയപ്രേരിതമായി വ്യാജവാര്‍ത്തകള്‍ ചമയ്ക്കുന്നു എന്ന വിശ്വാസത്തെ ഈ സംഭവം പൊതുമണ്ഡലത്തില്‍ ഉറപ്പിച്ചു നിര്‍ത്തി. പരിശോധനകളില്ലാത്ത ഇത്തരം എടുത്തു ചാട്ടങ്ങളുടെ സൃഷ്ടിയാണ് ദൃശ്യവാര്‍ത്തയിടത്തിലെ സത്യാനന്തരത.


   പത്രങ്ങളുടെ ഒറിജിനല്‍ പതിപ്പുകളെ അതിശയിപ്പിക്കും വിധം തലക്കെട്ടും വാര്‍ത്തയും വിന്യസിച്ച് ഓണ്‍ലൈനായി പത്രങ്ങളുടെ വ്യാജപതിപ്പുകള്‍ പ്രചരിപ്പിക്കുക; ടെലിവിഷന്‍ വാര്‍ത്താചാനലുകളുടെ എംബ്ലം അതേപോലെ പകര്‍ത്തി സമാനമായ വര്‍ണ്ണവിന്യാസത്തോടെ വാര്‍ത്തയുടെ തെററായ ഉള്ളടക്കം ചേര്‍ത്ത് വ്യാജ സ്‌ക്രീന്‍ ഷോട്ടുകള്‍ ഓണ്‍ലൈനായി പ്രചരിപ്പിക്കുക; വാര്‍ത്തയെ തങ്ങള്‍ക്കിഷ്ടമായ രീതിയില്‍ വ്യാഖ്യാനിച്ചും വളച്ചൊടിച്ചും ഓണ്‍ലൈന്‍ തിരയിടത്തില്‍ ലിഖിതരൂപത്തിലും വീഡിയോയായും നെററിസണ്‍ ജേണലിസത്തിന്റെ പേരില്‍ അപ് ലോഡ് ചെയ്യുക-ഇങ്ങനെ യാതൊരു നിബന്ധനകള്‍ക്കും നിയന്ത്രണങ്ങള്‍ക്കും വിധേയമാകാതെ സത്യമേത്, മിഥ്യയേത് എന്നു തിരിച്ചറിയാന്‍ കഴിയാത്തവിധം വാര്‍ത്തകളും വാര്‍ത്താധിഷ്ഠിതവിശകലനങ്ങളും വഹിച്ചുകൊണ്ടുള്ള ഓണ്‍ലൈന്‍ പോര്‍ട്ടലുകളും ചാനലുകളും സമൂഹമാധ്യമങ്ങളുടെ പ്ലാററ്‌ഫോമുകളും അനുദിനം പെരുകുമ്പോള്‍ സൈബര്‍ പൊതുമണ്ഡലം നിശബ്ദമായിപ്പോകുന്നു. ആ നിശബ്ദത സൃഷ്ടിക്കുന്ന വ്യാജനിര്‍മ്മിതിയാണ് സൈബിറടത്തിലെ സത്യാനന്തരത.


    ലോകം എന്നാല്‍ ഇന്ന് മാധ്യമലോകം തന്നെയാണ്. മാധ്യമങ്ങളുടെ നെററ്‌വര്‍ക്കിനുള്ളില്‍-വലക്കണ്ണുകള്‍ക്കുള്ളില്‍-മനുഷ്യര്‍ ബന്ധനസ്ഥരാണ്. പൊതുജനാഭിപ്രായം വസ്തുനിഷ്ഠമായി സ്വരൂപിക്കുകയും പ്രകാശിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുക എന്നതാണ്, ആദ്യകാലം മുതലേ പ്രാഥമിക മാധ്യമധര്‍മമായി കരുതിപ്പോന്നത്. എന്നാല്‍ അതിനെ കുരുതിചെയ്ത് ഭരണകൂടങ്ങള്‍ക്കും രാഷ്ട്രീയകക്ഷികള്‍ക്കും സാമുദായിക സമ്മര്‍ദശക്തികള്‍ക്കും വാണിജ്യവ്യവസായലോബികള്‍ക്കും അനുകൂലമായി പൊതുജനാഭിപ്രായം കൃത്രിമമായി നിര്‍മിച്ചെടുക്കാന്‍ ആരംഭിച്ചപ്പോള്‍ മുതല്‍ വസ്തുതകള്‍ ബലികഴിക്കപ്പെട്ടു. ഒന്നാം ലോകമഹായുദ്ധകാലത്ത് അമേരിക്കല്‍ പ്രസിഡന്റ് വുഡ്രോ വില്‍സന്റെ ഉപദേശകനായിരുന്ന, പബ്ലിക് ഒപ്പീനിയന്‍ (1992) എന്ന പുസ്്തകം എഴുതിയ വാള്‍ട്ടര്‍ ലിപ്മാന്റെ വിശ്വാസം, സാമാന്യജനങ്ങളുടെ ശരാശരി നിലവാരത്തില്‍ നിന്ന് ഉത്ഭവിക്കുന്ന അഭിപ്രായങ്ങളെ മുന്‍നിര്‍ത്തി രാജ്യത്തിനോ ലോകത്തിനോ നയാസൂത്രണം നടത്താനാവില്ലെന്നും അതിനാല്‍ പൊതുജനാഭിപ്രായം നിര്‍മിച്ചെടുക്കേണ്ടതാണെന്നും ആയിരുന്നു. (എഡ്‌വേര്‍ഡ് എസ്. ഹെര്‍മ്മനും നോം ചോംസ്‌കിയും ചേര്‍ന്ന് എഴുതിയ പുസ്തകത്തിന്റെ തലക്കെട്ട്-Manufacturing Consent -ലിപ്പ്മാനില്‍ നിന്ന് കടമെടുത്തതായിരുന്നു). ലിപ്്മാന്റെ സഹകാരിയായിരുന്ന എഡ്്‌വേര്‍ഡ് ബെര്‍ണേസും പൊതുജനാഭിപ്രായം കൃത്രിമമായി നിര്‍മ്മിച്ചെടുക്കേണ്ടതാണെന്നു വിശ്വസിക്കുകയും 1925 ല്‍ ‘Propaganda’ എന്ന പേരില്‍ പുസ്തകം എഴുതുകയും ചെയ്തു.  ഒന്നാം ലോകമഹായുദ്ധത്തിന്റെ പാഠങ്ങള്‍ മനസ്സില്‍ വച്ചുകൊണ്ട്,  സൈന്യവിഭാഗങ്ങളെ പരിശീലിപ്പിക്കുകയും പരുവപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്യുന്നപോലെ മാധ്യമങ്ങളെ ഉപയോഗിച്ച് ബഹുജനങ്ങളെ തങ്ങളുടെ വരുതിയില്‍ നില്‍ക്കത്തവിധം പരിശീലിപ്പിക്കുകയും പരുവപ്പെടുത്തിയെടുക്കുകയും ചെയ്യാമെന്ന്, പബ്ലിക് റിലേഷന്‍സ് വ്യവസായത്തിന്റെ പാഠപുസ്തകമായ ‘Propaganda’ യിലൂടെ അദ്ദേഹം വാദിച്ചു. ഒരു നുണ നൂറുതവണ ആവര്‍ത്തിച്ചാല്‍ സത്യമാണെന്ന് കേള്‍ക്കുന്നവര്‍ കരുതും എന്നായിരുന്നു,  ജര്‍മ്മന്‍ സേച്ഛാധിപതിയായിരുന്ന അഡോള്‍ഫ് ഹിററ്‌ലറുടെ പ്രചാരണവിഭാഗം മന്ത്രിയായിരുന്ന ജോസഫ് ഗീബല്‍സ് വിശ്വസിച്ചിരുന്നത്. ഹിററ്‌ലറുടെ കൊള്ളരുതായ്മകളെ വെള്ളപൂശാനും പ്രതിച്ഛായ വര്‍ധിപ്പിക്കാനുമായി വാര്‍ത്തകള്‍ മാത്രമല്ല സിനിമകളും റേഡിയോ പരിപാടികളും പുസ്തകങ്ങളും ഗീബല്‍സ് നിര്‍മ്മിച്ചു.


    നുണ ആവര്‍ത്തിച്ച് സത്യമാക്കുന്ന ഗീബല്‍സിയന്‍ തന്ത്രം പതിററാണ്ടുകളായി സമൂഹത്തിന്റെ വിവിധ മണ്ഡലങ്ങളില്‍ നിലനിന്നുപോരുന്നു.